Bebek beslenmesinde anne sütü esastır. Ek gıdaya geçiş, anne sütünün yerine değil yanına yeni tatlar eklemek demektir; emzirme, ek gıdayla birlikte 2 yaş ve ötesine kadar sürdürülebilir. Geçişin zamanlaması ve hangi besinlerle başlanacağı her bebekte farklı olabileceği için bu süreci mutlaka çocuk hekiminizin yönlendirmesiyle planlayın. Bu yazıda genel kabul gören ilkeleri ve pratik ipuçlarını derledik.
Ek gıdaya ne zaman başlanır?
Çoğu bebek için ek gıdaya başlamanın ideal zamanı 6. ay civarıdır. Takvimden çok bebeğin hazır oluş işaretlerine bakılır: destekle oturabilmek, baş ve boyun kontrolünün oturmuş olması, yemek yiyen birine ilgi göstermek, kaşığı diliyle dışarı itme refleksinin azalması. 4. ayını doldurmamış bir bebeğe ek gıda verilmez; 4-6 ay arasındaki bir başlangıç ise yalnızca hekim önerisiyle düşünülmelidir. Bazı kavanoz mamalarının etiketinde 4. ayın sonundan itibaren ifadesi yer alır; bu, o ürünün en erken kullanım sınırını gösterir, sizin bebeğiniz için doğru zamanı yine hekiminiz belirler.
Nasıl başlanır?
Altın kural: her seferinde tek yeni gıda. Yeni bir besini tanıttıktan sonra 2-3 gün bekleyip döküntü, kusma, ishal ya da huzursuzluk olup olmadığını gözlemleyin; sorun yoksa sıradaki besine geçin. İlk denemeler için günün erken saatleri idealdir, böylece olası bir reaksiyonu gün içinde fark edebilirsiniz. Birkaç çay kaşığıyla başlayıp miktarı yavaş yavaş artırın; örneğin kavanoz mamalarda 4-6 çay kaşığıyla başlanıp zamanla öğüne dönüştürülmesi önerilir. Bebeği asla zorlamayın: bir tadı reddetmesi normaldir, aynı besini birkaç gün sonra yeniden sunabilirsiniz. Kaşık kullanın, biberona mama ya da püre koymayın.
Nelerle başlanır?
Klasik başlangıç seçenekleri tek bileşenli sebze ve meyve püreleri, ardından tahıllar ve yoğurttur. Evde taze hazırlanan püreler her zaman güzel bir seçenektir; dışarıda olduğunuzda ya da pratik bir çözüm gerektiğinde tek bileşene yakın, şeker ve tuz açısından sade kavanoz mamaları işinizi kolaylaştırır. Örneğin Hipp Organik Kayısı Püresi meyve tanıtımı için sade bir seçenekken, Hipp Meyveler ve Tahıllar Organik Elma ve Muz Püresi 6. ayın sonundan itibaren meyve ile tahılı bir arada sunar. Süt ve tahıl basamağına gelindiğinde Hipp Organik Sütlaç gibi kaşık mamaları da menüye çeşitlilik katabilir. Kavanoz alırken kapağın ortasına bastığınızda tık sesiyle içeri gitmediğinden, yani vakumun sağlam olduğundan emin olun; ilk açılışta klik sesi duymalısınız. Açılan kavanozu buzdolabında saklayıp kısa sürede tüketin ve mamayı kavanozdan değil ayrı bir kaba alarak ısıtıp yedirin.
Nelerden kaçınmalı?
1 yaşından önce bal kesinlikle verilmez (botulizm riski). Ek gıdalara tuz ve şeker eklemeyin; bebeğin damak tadı sade başlasın. İnek sütü, içecek olarak 1 yaşından önce önerilmez. Bütün üzüm, fındık-fıstık gibi boğulma riski taşıyan gıdalardan kaçının; her şeyi yaşına uygun kıvamda sunun. Yumurta, yoğurt, balık gibi yaygın alerjenleri de yine tek tek ve hekiminizin önerdiği takvimle tanıtın; alerjen tanıtımını gereksiz yere geciktirmenin de önerilmediğini bilin.
Kıvam ve öğün sayısı nasıl ilerler?
Başlangıçta pürüzsüz püre kıvamı uygundur; bebeğiniz kaşığa alıştıkça önce ezilmiş, sonra küçük yumuşak parçalı kıvamlara geçilir. Kıvamı ilerletmekten çekinmeyin: uzun süre yalnızca püreyle beslenen bebeklerde çiğneme becerisinin gelişimi gecikebilir. Öğün sayısı da kademeli artar; 6-8 ay civarında günde 2-3 ek gıda öğünü, 9-11 ayda 3-4 öğün ve araya 1-2 sağlıklı atıştırmalık genel bir çerçevedir. Bu süre boyunca emzirmeye ya da hekiminizin önerdiği süt beslenmesine devam edilir; su da ek gıdayla birlikte küçük miktarlarda sunulmaya başlanabilir.
Sabırlı olun, süreci birlikte yönetin
Ek gıdaya geçiş bir yarış değil, keşif dönemidir. Bazı günler bebeğiniz neredeyse hiç yemez, bazı günler şaşırtır; önemli olan haftalar içindeki genel gidişattır. Büyüme eğrisi, öğün düzeni ve besin çeşitliliğiyle ilgili tüm sorularınızı rutin kontrollerde hekiminizle konuşun.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi yerine geçmez. Takviye kullanmadan önce hekiminize veya eczacınıza danışın.
İndirim
